Nghịch lý của sự học – cần tìm con đường giải thoát.

Hồi còn bé khi hỏi:
Con ước mơ sau này trở thành ai?
Con muốn gì?

Ta có hàng tá câu trả lời đầy sức sống.

Sau 12 năm phổ thông và vài năm đại học.
Em muốn hay thích làm công việc gì?
Câu trả lời tôi nhận được:
“Em không biết em muốn gì và thích gì.”

Mắt lo lắng như tìm một lối thoát cho cuộc đời các em đặt một câu hỏi hơi e dè:

“Làm sao để biết mình thích gì và muốn gì hả anh?”

Lúc đó thực sự sôi máu chẳng lẽ chỉ muốn bảo: mày đi chết mịe mày đi.

Nhưng tụi nó đáng thương chứ giận chúng nó cũng chẳng giải quyết được vấn đề.

12 năm + 4 năm đại học là một khoảng thời gian ăn chơi đủ dài khiến cho não bộ quên đi trách nhiệm hay ý nghĩa cuộc đời.

Mấy ai quan tâm đến ý nghĩa 1 lần sinh ra ở cái tuổi dưới 23. Ít lắm. Trừ khi có biến cố thập tử nhất sinh, gia đình lâm bão tố.

Chúng nó cũng chẳng đủ chín chắn để hiểu cuộc đời hôm nay là do chính bản thân gây ra. Cái tuổi của sự sợ lỗi lầm hay còn gọi là thói quen sợ lỗi lầm. Nó sẽ vẫn trách gia đình, trách nhà trường và thầy cô đã khiến nó đến nông nỗi đấy.

Gia đình dù vô tâm hay cố ý thì không đáng trách vì hậu quả họ gây ra giờ họ phải gánh đó là một đứa con lành lặn về thể xác và tật nguyền về tư duy cộng thêm bao giọt mồ hôi lao động đóng học 16-17 năm cho con đổ sông đổ biển đắm chìm chẳng thể ghi công.

Nhà trường thì không đáng trách vì mọi người bắt đầu dần mất đi lòng tin vào thứ coi là nhà trường. Sự thiêng liêng của nhà giáo mờ nhạt đó là nhân quả họ đã phải chịu.

Những người mua bán tuyển giáo viên cũng không đáng trách vì đi đêm rồi cũng gặp ma. Ăn bẩn sống trong lo sợ, đồ ăn ngon nhưng nào nuốt được ngon. Đã hết thời hạ cánh an toàn. Cuối đời được quả báo luôn đỡ phải chờ kiếp sau. Âu cũng là một cái tốt, nghiệp giảm biết đâu kiếp sau lại được lành lặn thì sao.

12 năm phổ thông + 4 năm đại học tôi nghĩ ở quê nghèo thì cũng ko dưới 500 triệu, HN thì ít cũng phải 2 tỷ nếu học xoàng xoàng.

Nếu trẻ con không hứng thú với những công trình xây dựng tôi nghĩ rằng pitago cũng chẳng cần phải biết quá sớm.

Nếu trẻ con không hứng thú với thời tiết gió mùa thì địa lý chỉ cần 1 quả cầu là tạm đủ.

Nếu trẻ con không quan tâm đến lịch sử thì mỗi năm cho đi du lịch vài bảo tàng tôi nghĩ nó sẽ nhớ nhiều hơn tôi bây giờ. Những ám ảnh về con số năm diễn ra trận đánh với bao nhiêu người chết trong bài kiểm tra 1 tiết học kì tôi không tài nào nhớ nổi. Vậy học để làm gì khi không hề có hứng thú.

Nếu trẻ con không hứng thú với vũ trụ và hoá học tôi nghĩ rằng một danh sách những nhận dạng chất độc cộng với việc đổ xăng 95 cho xe sẽ cháy tốt hơn 92 thế là tạm đủ. Vì tôi cũng chẳng nhớ gì khác.

Nếu trẻ con thích chơi game tôi nghĩ một cuốn sách lập trình với những mã lệnh đơn giản là điều tuyệt vời. Khi nó bí nó sẽ cần toán, khi cần toán nó sẽ được học toán. Lúc đó tôi nghĩ đưa bài toán tìm x ra cũng chưa muộn.

Nếu trẻ con thích ô tô, tôi nghĩ rằng được thăm quan một nhà máy sản xuất ô tô hoặc xem video thôi cũng là một khởi đầu tốt. Nếu nó hỏi tại sao ô tô nổ máy được thì đó là một câu hỏi thành công đầu đời. Và chúng ta cho nó học về điện, về động cơ đốt trong, lực,…và khi gặp khó nó tìm đến toán rồi khi nó không hiểu khí thải từ đâu ra thì đó là hoá. Nó thật là phù hợp khi nó quan tâm.

Và rõ ràng nếu nó chỉ thích vẽ thì nó đâu cần những thứ trên. Tôi tin là một chiếc iPad có bút vẽ sẽ không hề lãng phí, những cuốn sách về màu sắc, sự pha trộn,… đó là thứ nó muốn xem chứ không phải là pitton và xilanh trong ô tô.

Tôi ước mơ một môi trường mà trẻ con được toả đi thăm quan mọi thứ trong nhiều năm thay vì bắt tay vào học lấy học để mà chẳng biết để làm gì.

10 tuổi chỉ cần biết chữ và + – x : cũng đâu có muộn nếu như đứa trẻ đó có tới 5 năm được tìm tòi và quan sát thế giới. Khi đã thấy thích một thứ gì đó thì lúc đó học tập trung những thứ phục vụ sở thích có phải vừa hào hứng vừa tiết kiệm hơn sao.

Tôi làm ra môn Kiến Thức Nền để lột xác lại từ đầu cho các bạn sinh viên. Cho các bạn một sục sôi mới, một khát vọng mới, một cuộc đời hoài bão mới. Trước mắt tôi vẫn trực tiếp dạy để tối ưu chương trình. Sau này tôi sẽ tìm những bạn tâm huyết để trở thành giảng viên kế cận.

Sau khi giải quyết xong bài toán của các bạn tôi sẽ giải quyết bài toán cho trẻ em. Con tôi năm nay 1 tuổi nên tôi không còn nhiều thời gian nữa. Tôi muốn trước hết là con mình được học theo tư tưởng của mình, sau đó là con em của bạn nếu bạn sẵn sàng đưa các cháu đến học cùng con tôi.

Nguyễn Minh Ngọc​ ™